STWARDNIENIE
ROZSIANE

Stwardnienie rozsiane, potocznie zwane przez lekarzy SM od łacińskiej nazwy: sclerosis multiplex. Jest to przewlekła i zapalna choroba obwodowego układu nerwowego, najczęściej występująca u ludzi młodych miedzy 20 a 40 rokiem życia. Jak nazwa choroby wskazuje ogniska choroby są rozsiane w całym układzie nerwowym i ich występowanie jest również rozsiane w czasie. Uważa się również, że SM jest chorobą układu odpornościowego, który to zwalcza komórki własnego organizmu właśnie w tkance nerwowej (choroba autoimmunologiczna).

Jako pierwszy chorobę zdiagnozował i opisał jako odrębną jednostkę chorobową w 1868 roku francuski neurolog Jean Martin Charcot, choć już dużo wcześniej wielu naukowców prowadziło w tym kierunku badania, na niektórych z nich opierał się również Charcot.

Ta choroba ma wiele postaci, bardzo różnie przebiega u różnych pacjentów i jest z tego powodu niekiedy mylona z innymi chorobami np. z udarem mózgu, zapaleniem mózgu, brucelozą, guzami mózgu, chorobą Behceta, choroba Parkinsona.

 Przyjmuje się, że SM może mieć jedną z poniższych form:

     -POSTAĆ REMITUJĄCO-NAWRACAJĄCA

Ten typ dotyczy około 90% pacjentów na początku choroby. Polega on na występowaniu u chorego nagłych objawów uszkodzenia układu nerwowego tzw. rzutów, z okresami remisji choroby.

    -POSTAĆ WTÓRNIE POSTĘPUJĄCA

Dotyczy tych chorych (około 80% pacjentów), którzy po kolejnych „rzutach” choroby mają już pewne trwałe objawy niepełnosprawności, ale występuje również cofanie się na pewien czas niektórych objawów choroby.

    - POSTAĆ PIERWOTNIE POSTĘPUJĄCA

Dotyczy tylko około 10% wszystkich pacjentów i są to chorzy, u których nie widać objawów remisji choroby (cofnięcia się objawów).

    -POSTAĆ POSTĘPUJĄCO - NAWRACAJĄCA

Najrzadziej występująca z form. Mają ją chorzy, u których choroba od samego początku ma bardzo ostry przebieg i jest bardzo postępująca (brak jest okresów remisji). Leczenie stwardnienia rozsianego jest długotrwałe i trudne.

Na całym świecie prowadzone są badania nad stwardnieniem rozsianym, wynika z nich, że ryzyko zachorowania wzrasta wraz z większymi odległościami od równika. Prowadzone na całym świecie statystyki choroby wskazują, że SM występuje głównie u ludzi o białym kolorze skóry. Tylko sporadyczne przypadki zachorowań są wśród innych ras. A jeżeli chodzi o płeć, to więcej zachorowań jest u kobiet, natomiast wśród dzieci są one bardzo sporadyczne. SM jest chorobą dość często występującą, szacuje się, że na 100 000 mieszkańców choruje około 50-100 osób.

Wielu naukowców i lekarzy opisywało różne postaci tego schorzenia uważane często za odrębne choroby, byli to między innymi: Eugene Devic , Josef Balo, Otto Marburg. Do dzisiaj jednak te: choroby określa się jako graniczne postaci SM, należą do nich: choroba Devica, stwardnienie koncentryczne Balo, choroba Schillera, choroba Marburga.

Do ciekawostek należy fakt, iż do czasów współczesnych zachowało się wiele dowodów na to, że wielu ludzi z minionych epok również zmagało się z tą straszną chorobą. W pewnym przekazie historycznym możemy przeczytać, że Święta Litwina z Schiedam od 16 roku życia miała szereg objawów, które wskazują, że chorowała na SM (słaby i pogarszający się wzrok, bóle i słabość kończyn). Jeżeli chodzi o inne POSTAĆi historyczne, które miały związek z tą chorobą to był wnuk króla Grzegorza III Augustus Frederic d’Este. U niego choroba pojawiła się gdy miał 28 lat, zaczął wtedy tracić wzrok, miał zawroty głowy, bolesność i drętwienie kończyn. Tego wszystkiego możemy się dowiedzieć z pamiętników, które pozostawił.

Oprócz literatury, również bardzo często w filmie był poruszany problem tej choroby, np. film „ The West Wing ” czy „Duet for One” to filmy, w których główni bohaterowie zmagają się z SM.

Pomimo to, że stwardnienie rozsiane nie jest choroba śmiertelną, życie chorego z SM jest bardzo ciężkie i wymaga szczególnego wsparcia rodziny i całego społeczeństwa.